---------------‹ صفحه 131 ›---------------

 سيب براى مبتلايان بمرض مفاصل زياد تجويز مى شود ، سنگهاى كليه را دفع مى  نمايد . بوسيله املاح خود آلبومين غذا ونسوج را از بين مى برد وبراى سينه ومجارى تنفس بسيار نافع است ، پخته آن براى هضم غذا مفيد بوده وسوء هاضمه را از بين ميبرد . سيب را حتما بايد با پوست خورد زيرا داراى دياستاز ومنگنز است وبه هضم غذا كمك مى كند . سيب خام رنده شده نتايج خوبى در معالجه اسهال كودكان دارد ، براى مبارزه بادل بهم خوردگى وپيچش دل واستفراغ ، كوه گرفتگى ، دريازدگى وهوازدگى وويار زنهاى آبستن بسيار اثر نيكو دارد وحربه ى برنده اى است . از پختن سيب خوددارى كنيد وهميشه اين ميوه ى بسيار عالى را با پوست بخوريد واگر نمى  توانيد بجويد ، رنده نموده بصورت پالوده درآورريد وبا عسل آنرا شيرين كرده ميل نمائيد . يك داستان واقعى چندى پيش در پاريس به درد معده شديدى مبتلا شدم وروزانه چند ساعت دلم سخت مالش مى رفت ، پيش دكتر متخصص مراجعه كردم ، گفت بايد عكس بردارى كنيد چون ممكن است مبتلا بزخم معده شده باشيد ، از سخنان اين طبيب زياد متوحش نشدم ، زيرا يقين داشتم غذائى كه مولد اين امراض باشد نخورده‌ام وبر عكس بيشتر اوقات با غذاى خود پياز خام وسبزى خوردن ، مخصوصا تره مى خورم ومحال است باين بيماريها دچار شوم . يكى از ايرانيان كه از درد معدهء من مسبوق شد ، گفت : ما ايرانيان عادت بخوردن برنج داريم وحتما اين مرض نتيجه خوددارى از خوردن برنج است ، باتفاق برستوران طهران رفتيم وجاى شما خالى يك چلوكباب مفصل خورديم وبرخلاف انتظار درد معده ى من شدت كرد ، چند روزى از اين مقدمه گذشت ومن همچنان رنج مى بردم ولى ضمنا متوجه شدم كه اين درد همه روزه نيست ، وبعضى روزها ساكت است فورا قلم كاغذ آوردم وصورت غذاهاى روزانه ى خود را يادداشت نمودم پس از چند روز ، با

---------------‹ صفحه 132 ›---------------

 متوجه بودن باين صورتها ووضع روزانه ى مزاجى ، متوجه شدم كه هر روز سيب ميخورم ، درد ساكت مى شود وهر روز كه نمى خورم شدت مرض پيدا مى كند ، از اين جهت مدتى روزانه يك دو سيب خوردم وپس از چندى بكلى مداوا گرديدم ، سيب چنانجه ميدانيد سموم معده وروده ها را از بين مى برد . سيب ميل كنيد كه حرارت را فرو مى نشاند . درون شكم را خنك وتب را برطرف مى كند . اگر مردم ميدانستند كه سيب چه خاصيتها دارد بيماران خود را بچيزى غير سيب مداوا نمى كردند . بدانيد تنها سيب است كه خاصيت او از هر چيز زودتر بدل مى رسد وآنرا خرسند ميگرداند ، كسان خود را كه مبتلاى به تب مى شوند سيب بخورانيد كه چيزى براى آنها بهتر از سيب نيست . اطباء گويند : خوردن وبوئيدن سيب مفرح ومقوى قلب ودماغ وكبد است ودر كسالت خفقان ( تنگ نفس ) سودمند است ضعف دهان معده را جبران مى كند ، اشتهاى بطعام را بيدار مى سازد پخته آن سرفه را سبك ومداوا مى كند وامراض جلدى را تخفيف ميدهد ، چشم را بخواب آشنا مى گرداند سيب در هر صد گرم داراى 75 ويتامين ( آ ) و 15 ويتامين ( ب ) و 20 ويتامين ( ث ) مى باشد . خوردن سيب ، صبح ناشتا در معالجهء اسهال ووباى كودكان خيلى مؤثر است . سيب مسواك طبيعى وبهترين چيزى است كه دندان را سالم ودهان را ضدعفونى مى كند . خواص غذائى ودرمانى سيب درختى سيب سرشار ازويتامين هاى ( آ ) و ( ب ) و ( ث ) مواد چربى ، تانن ، اسيد ، مالك وسلولز مى باشد وسيب داراى آهن ، آهك ، كلسيم ، فسفر ، سيب يكى از بهترين ميوه هاى طبى است كه هم عضلات وهم اعصاب را غذا ميدهد . سيب سرخ شيرين البته نسبت به سيب هاى ديگر امتياز وخواص بيشتر دارد .

---------------‹ صفحه 133 ›---------------

 سيب دهان را ضد عفونى مى كند ، اسيد اوريك وديگر سموم را كه جمع شده اند حل كرده وغده هاى بزاق دهان وترشحات عصير معدى را تقويت مى كند ، بهمين جهت سيب براى اشخاصى كه در يكجا نشسته‌اند وحركت نمى  كنند بسيار مفيد است . مصرف سيب را براى اشخاصى كه مبتلا بدرد مفاصل ، رماتيسم مزمن ، نقرس ، تب خال ، چاقى ، امراض ريوى وكبدى شده‌اند . تجويز مى كنند ، زيرا مصرف سيب در اين گونه عوارض وبيمارى ها اعمال اعضاء بدن را مرتب كرده وعمل كبد را در پارا - تيفوئيد ، اسهال خونى ، واسهال ساده اطفال تحريك وتقويت مى نمايد . سيب سنگ كيسهء صفرا وكليه ها را حل مى كند ، هر كس صبح ناشتا يك سيب بخورد بهترين داروى تصفيهء خونرا مصرف كرده است . دكتر كيلورد هاوزر غذاشناس نامى  جهان ، در كتابهاى خود از سيب درختى توصيف زيادى كرده وسرگذشت دكتر بيرشربنر را براى مثال ذكر كرده است . دكتر ( بيرشربنر ) طبيب جوانى بود كه تازه از رشتهء پزشكى فارغ التحصيل گرديده مبتلا به يرقان شده ودر بستر بيمارى افتاده بود ، هر غذائى را پيش او مى بردند ويا تجويز ميكردند ميل نداشت ولب به آن نمى زد ، تا اينكه روزى زن جوانش بر سر بالينش نشسته وسيب قرمز تازه اى را قاچ كرده ودر دهانش گذاشت . دكتر ( بيرشربنر ) قاچ سيب را با ميل واشتها خورد وزنش چون اين موضوع را ديد تشويق شده وسيب ديگرى قاچ كرد ودر دهانش گذاشت تا اينكه غذاى چند روز دكتر بيرشربنر ، منحصر به سيب شد وپس از چند هفته بكلى از بستر بيمارى برخاست وشفا يافت ومعتقد شد كه در سيب ، مواد وخواصى وجود دارد كه براى معالجهء امراض مفيد است ، روى همين فكر كلينيك مشهور خود را باز كرد وبيماران زيادى را با رژيم غذائى سبزى وميوه معالجه نمود . امروز هم كلينيك او در زوريخ همان شهرت خود را حفظ كرده وبيماران زيادى را پذيرفته و پس از چندى بكمك رژيم غذائى آنها را سالم وتندرست به خانه شان مى فرستد . اگر سيب را موقع خواب با پوست آن بخورند بشرطى كه بخوبى بجوند وفرو دهند براى يبوست هاى مزمن وسخت فوق العاده مفيد است ، وپس از چندى عمل روده ها

---------------‹ صفحه 134 ›---------------

 را بصورت طبيعى وعادى درآورده ويبوست را دفع مى كند . نقش سيب در معالجه امراض چون سيب از لحاظ مواد قندى فقير است ، مصرف آن براى اشخاصى كه بيمارى قند دارند تجويز شده است ، در مورد كسانيكه به بيمارى ( اولسر ) معده مبتلا هستند تجويز شده است ، سيب را رنده كننده ومصرف نمايند . همانطور كه دكتر لكرن در كنگره سيب شناسى گفته است ، سيب نقش بزرگى را در قسمت تغذيهء بدن ومعالجهء بيماريها بعهده دارد وانجام ميدهد كه اهميت آن غير قابل ترديد مى باشد ، سيب تازه يا خشك را بهمه چه بيمار وچه تندرست بدهيد ، زيرا سيب ميوه اى لذيذ ومغذى است . سيب رابا پوست بشوئيد ودر ماشين هاى آب ميوه گيرى بيندازيد و آب شيرين وخوشمزه آن را بنوشيد . براى معالجهء تورم ريه ها وروده ها براى معالجهء تورم ريه ها وروده ها ودرد هائيكه منشاء آن روماتيسم است بايد جوشاندهء سيب وشيرين بيان را مصرف كرد . براى تهيه اين جوشانده بايد دو يا سه سيب را چهار قطعه بكنيد وبا پوست يك ربع ساعت در يك ليتر آب بجوشانيد وكمى  هم شيرين بيان بآن اضافه كنيد . براى معالجه دردهاى قولنج كليه براى معالجه دردهاى قولنج كليه بايد هر روز بمقدار زيادى جوشاندهء سيب را كه بشرح زير تهيه مى كنيد مصرف نمائيد . يك سيب را با پوست آن به چهار قسمت بكنيد ونيم ليتر آب داغ روى آن بريزيد ودو ساعت بگذاريد دم بكشد وآنرا شيرين كرده ومصرف نمائيد . پوست سيب را خشك كرده وبصورت گرد در بياوريد گرد پوست سيب بمقدار يك

. . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . .

‹ پاورقى ص 129 ›

اعجاز خوراكيها .

‹ پاورقى ص 131 ›

اسرار خوراكيها

‹ پاورقى ص 132 ›

اسرار خوراكيها .
. . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . .

الطب الكبير يا فرشته نجات (فارسي) - محمد سرور الدين - ص 134 - 140

ق ادرار آور وضد ( اوره ) مى باشد . در موقع گريپ فقط سيب خام بخوريد هنگاميكه مبتلا به گريپ سخت ومزمنى شده ايد مدت دو يا سه روز رژيم سيب بگيريد ودر اين مدت فقط سيب را رنده كنيد وبخوريد واز مصرف هر غذاى ديگرى خوددارى كنيد

---------------‹ صفحه 135 ›---------------

 ودر اين دو روز يا سه روز هر قدر خواستيد چاى كم رنگ بدون قند را هم بنوشيد . اين رژيم خيلى قديمى  است وسالهاست كه مردم در دهات فرانسه وقتى مبتلا بگريپ شدند رژيم سيب خامرا مى گيرند واز خوردن غذاى ديگرى خوددارى مى كنند ودر نتيجه گريپ سخت آنها در عرض دو يا سه روز بكلى برطرف مى شود . سيب داراى فسفر مى باشد چون سيب داراى فسفر مى باشد سلسله اعصابرا تقويت مى كند وكار فكرى را تحريك نموده وشخص را مستعد خوابيدن ميسازد . بسيارى از دهاتيان كه سنشان زياد شده ودر اثر كثرت سن ، دچار كم خوابى وبيخوابى شده‌اند اگر قبل از خواب سيب نخورند ، خوابشان نمى برد ، بهمين جهت آنها روى تجربه بهترين ومؤثرترين داروى خواب آور را سيب درختى تازه ورسيده ميدانند . كسانيكه نفس بدبوئى دارند سيب بخورند كسانيكه نفس بدبوئى دارند وخود واطرافيان خويش ، از اين موضوع در زحمت مى باشند بايد يك ربع ساعت جعفرى بجوند وبعد تفاله هاى آنرا از دهان بيرون بيندازند ويك سيب درختى را در دهان خوب جويده وبخورند . گاهى بعضى از اشخاص از ثقيل بودن سيب شكايت دارند مسلم است وقتى سيب خوب در دهان جويده نشود هضم آن مشكل مى شود ، بهمين جهت وقتى سيب را مى خوريد بايد در دهان خود آنرا خوب بجويد وبشكل خمير نرمى  درآوريد وسپس آنرا فرو دهيد ، بچه هاى كوچ‍ ك وخردسال ويا اشخاصيكه دندان ندارند بايد سيب رنده شده را بخورند . بايد از پوست كندن سيب خوددارى كرد ، زيرا پوست سيب بيش از خود سيب داراى مواد غذائى است واين مواد غذائى بهضم سيب كمك بزرگى مى كند ، چون پوست سيب داراى مقدار زيادى سيليس مى باشد اگر آنرا خورد كنند وبا انواع مرباهاى ديگر مخلوط سازند خيلى مفيد وسودمند خواهد گرديد . سيب براى معالجه چه امراضى بكار مى رود ؟ با سيب شربت غليظى را براى معالجه زكام وسياه سرفه درست ميكنند كه طرز تهيه آن چنين است : چهار سيب را پوست بكنيد وآنها را قطعه قطعه كنيد ودر ظرفى كه يك ليتر آب

---------------‹ صفحه 136 ›---------------

 دارد با يك مشت كشمش وپانزده گرم عناب يكساعت روى آتش بگذاريد وبجوش بياوريد ، سپس آنرا صاف كنيد وصدوپنجاه گرم شكر بآن اضافه نمائيد واز نو آنرا روى آتش بگذاريد تا قوام بيايد وشربت سفتى شود . سيب درختى را اگر رنده كنند واز آن ضمادى تهيه نمايند ، اين ضماد را اگر روى چشم كه ضربتى بآن وارد شده بگذارند فورا درد ضربت را آرام مى كند . براى انواع درد چشم بايد يك سيب قرمز شيرين را پوست بكنيد وداخل آن را در بيآوريد وبا آب بپزيد وآنرا بشكل ضماد روى چشم بگذاريد اگر كمى  شير زن را بآن ضماد اضافه كنيد اثر وخاصيت آن كامل مى گردد . شب موقعيكه ميخوابيد سيبى را كه در كوره در زير خاكستر پخته شده است بگوش خود بماليدو بخوابيد فقط درد آن ساكت مى شود . براى معالجه بيمارى جرب وكچلى - سيبى را بدوقسمت بكنيد وهسته وپليشهء آنرا درآوريد ، در وسط آنكه گود شده كمى  گل گوگرد بگذاريد بعد اين قسمت سيب را رويهم بگذاريد وبا نخى محكم ببنديد وسپس آنرا در كوره قرار دهيد تا بپزد ، وقتى اين سيب خوب پخته شد آنرا له كنيد وبشكل فرنى درآوريد وبه قسمتهاى مريض بدن بماليد . دم كردهء شكوفه درخت سيب بمقدار سى گرم در يك ليت رآب انواع سرفه را آرام مى كند ودر اين مورد ، شكوفه تازه يا خشك سيب يكسان است وهر دو را ميتوانيد استعمال كنيد ، اگر مى خواهيد سيب را بخوبى پوست بكنيد بدون اينكه چيزى از گوشت آن روى پوست بماند ميتوانيد يك دقيقه آن را در آب جوش بيندازيد ودرآوريد در اينوقت پوست سيب بخوبى كنده مى شود وهنگاميكه مى خواهيد از سيب مربا درست كنيد ، بايد باين وسيله براحتى سيب را پوست بكنيد گلابى صورت را نيكو ودل را سكون وآرامش مى بخشد . هر كس ناشتا گلابى بخورد ماء النسلش ( منى ) پاك وفرزندش نيكو خواهد شد . خوردن گلابى

---------------‹ صفحه 137 ›---------------

 موجب نيروى قلب وپاكى دلست . گلابى - گويند گلابى صورت را نيكو ميسازد ، مفرح ومقوى قلب ودماغ وفرح بخش است ، روح واعضاء درونى را ( مانند كليه ومثانه ) منظم مى كند . گلابى مدر و ملين است ، درد مثانه ومعده را تخفيف ميدهد . گلابى در هر صد گرم داراى 10 ويتامين ( آ ) و 8 ويتامين ( ب 1 ) و 21 ويتامين ( ب 2 ) و 48 ويتامين ( ث ) مى باشد علاوه بر مقدار زياد ديگرى از املاح معدنى مانند آهن ومنگنز ومختصرى كلر وكلسيم دارد ، براى بيماران قند بسيار نافعست وترشح بزاق دهان را زياد ميكند وباعث تسهيل عمل هضم مى شود . تانن واملاح معدنى پتاسيم كه در گلابى موجود است اسيد اوريك را بهر اندازه كه زياد باشد حل مى كند ، بهمين جهت براى كسانيكه مبتلا بروماتيسم ونقرس ودرد مفاصل‌اند بسيار مفيد مى باشد وكسانيكه مبتلا بفشار خون هستند اگر بطور مرتب گلابى بخورند خون آنها تصفيه شده ونتايج گرانبهائى خواهند برد . ميوهء گلابى ملين وآب آن مسهل قوى است ، ادرار را زياد مى كند وداراى ويتامينهاى ( ب ) و ( ث ) وكمى  ( آ ) مى باشد . پوست گلابى داراى ويتامين بيشترى است وبايد آنرا با پوست خورد تا هم از ويتامين ( آ ) وساير ويتامينهاى آن استفاده كرد و هم از دياستازهاى آن . گلابى داراى مقدارى مقدارى منگنز است ودياستازهاى انسان را تقويت مى نمايد . وقتى مى خواهيد از گلابى آب بگيريد آنرا با پوست ومغز ودانه زير فشار بگذاريد تا مواد مفيد بيشترى از آن گرفته شود . گلابى رشت كه بنام خوج ناميده مى شود داراى سلولز بيشتريست وآب آن خاصيت مسهلى بيشترى دارد . خوج بسيار سخت است ولى مرباى آن بسيار خوش طعم گوارا وسهل الهضم بوده ومفيد است

---------------‹ صفحه 138 ›---------------

 ميوهء گلابى چه خواصى دارد ؟ گلابى ، سرشار از ويتامين هاى ( آ ) ، ( ب ) ، ( ث ) ، قند ، مواد چربى وتانن است ، داراى آهن ، كلسيم ، فسفر ، منيزيم ، پتاسيم ، منگنز مى باشد . گلابى ميوه اى مغذى ، ملين ومدر است وبين تمام ميوه ها تنها ميوه ايست كه در تابستان بكلى عطش را فرو مى نشاند وبهمين جهت در زبان فرانسه ضرب المثلى در اين باره وجود دارد كه مى گويند : ( براى رفع عطش بايد يك گلابى را نگه داشت ) . قندى كه در گلابى وجود دارد از نوع لولوز مى باشد واين قند براى اشخاصى كه مبتلا به بيمارى قند مى باشند ، مفيد است ، بهمن جهت است كه مصرف گلابى را براى اشخاص مبتلا به بيمارى قند ( ديابتيك ) تجويز كرده‌اند . بعضى اشخاص نمى توانند بآسانى وراحتى گلابى را هضم كنند ، چنين اشخاص بايد گلابى را بپزند وبصورت مارملاد درآورند وبراى اينكه مواد حياتى از دست رفتهء آنرا كه در اثر حرارت از بين رفته دوباره تجديد كنند بايد مقدارى آب ليمو يا پرتقال تازه بآن بيفزايند . مصرف گلابى ، ترشح بزاق دهان را زياد مى كند ودر نتيجه باعث تسهيل عمل دستگاه هاضمه مى گردد . تانن واملاح پتاسيم كه در گلابى وجود دارد اسيد اوريك را بهر اندازه ومقدارى باشد حل مى كند ، بهمين جهت است كسانيكه مبتلا بروماتيسم ، نقرس ، درد مفاصل مى باشند ، گلابى براى آنها فوق العاده مفيد است ويكى از ميوه هائى است كه جاى داروى گرانبهائى را در معالجهء امراض آنها بعهده گرفته است كسانيكه مبتلا به فشار خون هستند اگر بطور مرتب گلابى بخورند وبدن آنها مواد غذائى اين ميوه را جذب كند خون آنها تصفيه شده ونتايج محسوس وگرانبهائى عايد آنها خواهد گرديد . موقع شام اگر يك گلابى را با پوست بخوريد شب ادرار شما زياد خواهد شد وباين ترتيب گلابى بعد از غذا ميوهء ادرار آور مفيدى است . پوست دو گلابى را مدت يكربع ساعت دم كنيد وبخوريد همان خواص خود

---------------‹ صفحه 139 ›---------------

 گلابى را ازدياد ادرار خواهد داشت . در مورد سنگ كليه وسنگ مثانه صد گرم از برگ درخت گلابى وپوست سيب درختى را كه خشك شده وباندازه مساوى با يكديگر مخلوط شده است دم بكنيد وبخوريد نتايج مفيدى خواهد بخشيد . يك قاشق قهوه خورى پوست گلابى راكه خشك شده است در يك فنجان آبجوش دم كنيد وبخوريد محلل است وغذا را بزودى هضم مى كند . براى خشك كردن پوست گلابى بايد پوست گلابى را قطعه قطعه كرده وبه بند كنيد ودر آفتاب ويا در كوره گرمى  خشك كنيد . صد گرم برگ تازه وجوان درخت گلابى را اگر مدت بيست دقيقه در آب جوش دم كنيد ، دم كرده اى بدست خواهد داد كه ادرار آور بوده ودر مورد ورم مثانه مخصوصا مصرف آن تجويز مى شود . در خواص سيب ( تفاح ) تفاح سيب شيرين وترش وميخوش چاشنى دار مى باشد ، بهتر از همه سيب ها بدرخت رسيده شاداب بزرگ لطيف است ، طبيعت شيرين آن گرم در اول تر ، در دوم طبيعت سيب ترش در اول ودوم سرد وخشك وترش وشيرين آن در حرارت وبرودت معتدل ودر اول خشك وجميع اجزاى درخت آن سرد وخشك وبرگ وثمر آن باقوت تر باقيست ، خواص مجموع سيبها مفرح وبا عطريت ورطوبت لطيفه ومقوى دل ودماغ وجگر وخوردن وبوكردنش براى خفقان و طپش دل وتنگ نفس وتقويت فم ( دهن ) معده وتنبيه اشتها نافع است . سيب شيرين مفرح و ملطف روح حيوانى وسريع الاستحاله بصفرائيكه در معده باشد . سيب شيرين وترنجبين وهندوانه وكدو وخربزه وبعضى چيزهاى ديگر بواسطه لطافتى كه دارند استحاله مى شود باخلاط فاسد وحرارت كه در معده موجود باشد بمثل شراب كه برميگردد وسركه مى شود لذا اگر اشياء نامبرده را شخص مى خواست ميل كند بايد با ترشيجاتى كه بعرض مى رسد ميل كند تا اينكه استحاله بخلط غالب در معده

---------------‹ صفحه 140 ›---------------

 نشود وسبب زياد شدن مرض نشود ، سيب پخته براى سرفه خشك وآب سيب با شراب وآبگوشت براى رفع غشى مجرب است وآب سيب در معجونهاى مفرح ، مقوى فعل آنها مى باشد . رب سيب وشراب سيب ، آب سيب در مجمع احوال قوى تر از جرم آنست . تبصره - در طب يونانى آب هردوا وغذائى را مى گويند شراب مخصوصا لفظ

. . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . .

‹ پاورقى ص 136 ›

سبزيها وميوه هاى شفابخش .

‹ پاورقى ص 137 ›

* طب الصادق . * * اسرار خوركيها .

‹ پاورقى ص 139 ›

سبزيها وميوه هاى شفابخش .
. . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . .

الطب الكبير يا فرشته نجات (فارسي) - محمد سرور الدين - ص 140 - 145

ع اسم شراب برده شود مقصود شراب مسكر نمى باشد وشراب مسكر را خمر مى گويند كه شراب انگور وغيره باشد . آب سيب براى تفريح قلب وتقويت معده وكبد وجگر ودفع وسواس سوداوى ودفع سموم خصوصا سم عقرب ودفع ( وبا ) بسيار مؤثر است ومسكن حرارت است . مرباى سيب بهتر است از جرم غير مربا وخواصش قريب بسيب مى باشد . ( مشوى عضص ) يعنى سيب گس * ( هامش ) 1 - ترش ( * ) بوداده ، سرخ كرده براى اسهال خونى ومرض سل وذبول لاغرى نافع ، ضماد سيب برپشت چشم براى تسكين درد وجع * ( هامش ) 2 - بيمارى ( * ) . . آن نافع است . زياد خوردن سيب خصوصا خام نارس در فصل بهار مورث تبهاى مركبه ونيسان ومولد رياح باد وتمدد ساير بدن ، راست ماندن عضو ودرد عضلات واحتلاج ( پريدن عضو ) مصلح آن دارچين ، وغذاى لطيفه سيب ترش مسكن قى وعطش وموافق معده صفراوى است . سيب ترش در خمير بگيرند وپخته شود در توى آتش براى اسهال خونى مصلح دواهاى سم است . سويق سيب ، يعنى سيب ترش را خشك كنند بعد بو دهند بريان وآرد كنند وآن آرد را با آب انار ودواهاى مناسب ميل كنند ، براى تقويت معده گرم واسهال صفراوى وتسكين قى نافع است . زياد خوردن سيب ترش مضر سينه ومورث ذات الريه ورياح عروق ( باد رگها ) مصلح آن گلقند ودارچين ولعوق نمودن عسل ( با انگشت عسل را بليسند ) سيب ترش وشيرين ( مز ) مولد خلط ، صالح ومسكن تشنگى وقى صفراوى واسهال ودر ساير افعال مثل سيب ترش است وگويند همه اقسام سيب اگر بخلط حاركه در معده

---------------‹ صفحه 141 ›---------------

 باشد برسد ، آنرا دفع مى كند . سيب خام نارس بيمزه ، مولد خلط خام وتب مى باشد ضمادش در ابتداى اورام ( ورمها ) حار نافع است . رب سيب ترش كه آب آنرا بدون شيرينى بقوام آورده باشند طبيعتش در آخر درجه اول سرد ورطوبت ويبوست معتدل وبراى غلبه صفرا وغليان خون ، جوش خون وفشار خون واسهال صفراوى وقى وبراى رفع غم و الم سوداوى نافع است . مضر اسهال خونى وشش زياد خوردن . رب سيب مضر عصب است ، شراب ومرباى آن ، قريب النفع است به آن وبا حرارت كمى  وبراى وسواس سوداوى انفع از شيرين آنست . سيب تلخ قابض تر از همه مى باشد خوردن عصاره سيب ( آب سيب رسيده ) و عصاره برگ سيب بقدر يك دقيقه هفت مثقال ونيم وطلاى آن بمثل روغن ماليدن بر بدن براى دفع سم عقرب وساير سموم نافع ، ضماد برگ درخت سيب براى ردع اورام حاره ، بر گردانيدن ماده مرض بسوى عضو در ابتدا مفيد است . شكوفه درخت سيب شكوفه درخت سيب با ادويه مناسب براى دفع اخلاط متعفن وبا ادويه مفرحه براى تفريح مؤثر است . براى ضعف دل - مرباى گل درخت سيب براى ضعف دل ودماغ وبرانگيختن شهوت باه نافع مى باشد . دستور ساختن مرباى گل درخت سيب ، اول مى بايد گل سرخ را گل قند بسازند ، بعد شيره گلقند نامبرده را بگيرند با نصف وزن شيره گلقند گل درخت سيب را مخلوط كنند ، مى شود مرباى گل درخت سيب . ليمو براى اشخاص سالم ليمو ميوه اى است خيلى سالم ، در عين حال كه مقوى است ، بتمام بافته هاى عضلانى دستگاه بدن غذا ميدهد وبهمين جهت است كه بآن لقب عامل حقيقى تنظيم كنندهء تندرستى بدن را داده‌اند . هر كس ميتواند صبحانه خود را فقط با چند ليموى تازه ترتيب دهد وتا ناهار هيچ چيز ديگرى نخورد ،

---------------‹ صفحه 142 ›---------------

 زيرا خود شما هم كه فردى سالم وتندرست هستيد اگر اين كار را كرديد خواهيد ديد تا ظهر به چيزى ميل نداريد وگرسنگى ابدا شما را اذيت نمى كند . چگونه بايد سوء هضم را با آب ليمو معالجه كرد ليمو ، سرشار از ويتامين هاى ( آ ) ، ( ب ) ومخصوصا ( ث ) و داراى آهن ، آهك ، كلسيم ، فسفر وپتاسيم مى باشد ، در ليمو اسيدهاى زيادى وجود دارد كه معروف ترين آنها اسيد - اسكوربيك مى باشد كه ضد بيمارى اسكوربوت است واسيد سيتريك ، بزرگترين دشمن اسيد اوريك است وخون را رقيق كرده ومجارى دستگاه هاضمه ودستگاه ادرار را ضد عفونى مى كند . در اينجا نبايد اسيد سيتريك ( جوهر ليمو ) طبيعى وآلى را با اسيد سيتريك مصنوعى وشيميائى كه بهتر است از مصرف آن صرفنظر كرد ، اشتباه كرد . ليمو بعلت داشتن خواص اسيدى ، گاهى ضد املاح معدنى معرفى شدن است و حال آنكه با تجارب علمى  وعملى كه بعمل آمده است اشتباه اين نظريه ثابت گرديده است . اسيدهاى ميوه ها مخصوصا اسيد سيتريك ، اسيد ماليك ، اسيد تارتريك ممكن نيست املاح معدنى را نابود كنند زيرا اين اسيدها برخلاف اسيدهاى شيميائى كه در لابراتوار مى سازند ، هميشه همراه يك ( باز ) مى باشند . وباز در اصطلاح شيمى  ، ماده ايست كه با يك اسيد تركيب يافته وملحى را بوجود مى آورد . اسيدهائى كه ضد املاح معدنى مى باشند ، اسيدهاى شيميائى وصنعتى مثل سركه مصنوعى مى باشند ، اسيد ليمو در بدن به تحليل مى رود وفضولات را حل كرده وتورم مخاط را بر طرف مى كند ، بهمين علت است كه اسيد ليمو در ابتدا حلال وبعد تقويت كننده مى  شود ، باين ترتيب بر خلاف عقيدهء عمومى  هر قدر ميوه اى ترش باشد ، عمل قليائى كردن آن بيشتر خواهد بود . آب ليمو بمقدار زياد ، باسيلهاى وبا ، تب تيفوئيد ( حصبه ) واسهال خونى را كشته ونابود مى كند . اگر آب آشاميدنى شما مشكوك است احتياط را از دست ندهيد وبراى استرليزه كردن آن ، آب ليمو را در يك ليتر آب مشروب بريزيد ويا چند قطره

---------------‹ صفحه 143 ›---------------

 آب ليمو را در ليوان آب بچكانيد باين وسيله آب نوشيدنى شما از ميكروب پاك خواهد شد ( در آلمان آب مشروبرا بهمين ترتيب مى كنند ) . همين طور اگر آب ليمو را روى گوشت تازه ويا ماهى بريزيد از حوادثى كه ممكنست در اثر كهنگى ويا فساد گوشت رخ دهد جلوگيرى خواهد كرد . آب ليمو را اگر سبوس ويا غذاهاى ثقيل وسنگين بزنند هضم آنرا آسان وسهل خواهد كرد . آب ليمو ، داراى مقدار زيادى ويتامين است واگر چند قطره آنرا به آب ميوه ها بزنند رنگ ويتامين هاى آب ميوه را تا مدتى حفظ خواهد كرد . براى معالجه سوء هضم با آب ليمو مى توان داروى ثمر بخش را تهيه كرد كه طرز تهيه آن اينست : آب ليموى تازه را بگيريد ويك ليوان را از آب معدنى ويا آب معمولى پر كنيد ويك قاشق كوچك قهوه خورى جوش شيرين را در آن بريزيد ومتناوبا تا وقتى محتوى ليوانها تمام نشده از هر دو بنوشيد اين داروى ساده وسهل الحصول درمان مؤثرى براى سوء هضم است كه شما هم مى توانيد آنرا تهيه كنيد وبكار بريد . چه امراضى را با ليمو معالجه مى كنند در سالاد سبزيها وميوه هاى خام براى چاشنى بايد بجاى سركه صنعتى آب ليمو را بكار برد ، استعمال آب ليمو سبب مى شود كه هم غذا زودتر هضم شود وهم ذائقه از طعم وعطر آن لذت برد . ليمو داراى خواص ادرار آور است ودر معالجهء رماتيسم ، نقرس ، سنگ كليه نيز مفيد مى باشد وچون خون را پاك مى كند براى جوش پوست دمل وكورك سودا و امراض جلدى ديگر نيز فايده دارد . در بيماريهائى كه در اثر عفونت مجارى دستگاه هاضمه بوجود مى آيد براى معالجه آن پزشكان ، ماست ويا مواد شيرى را كه داراى مخمرهاى شيرى مى باشند توصيه مى كنند بدبختانه لبنيات بيشتر با شير چربى گرفته تهيه مى شود كه كازئين آن قابل هضم نيست وبراى تهيه ماست هم شير را مى جوشانند ، در نتيجه تمام ويتامين ( ث ) آن از بين مى رود ،

---------------‹ صفحه 144 ›---------------

 براى جلوگيرى از اين عيب بهتر است ماست را با آب ليمو تهيه كنند وبراى تهيه ماست با آب ليمو بايد آب ليمو را قطره قطره در نيم ليتر شير چكانيده وبا يك قاشق ، شير را بهم زد تا سفت شود ودر اين حال شير بسته شده وديگر آب ليمو لازم ندارد . اين شير را بايد بلافاصله مصرف كرد . ماستى كه باين ترتيب تهيه مى شود علاوه بر اينكه تمام مواد شير كامل و ويتامين ها را دار مى باشد ، داراى مقدار سرشارى ويتامين ( ث ) ليمو مى باشد وبراى ضد عفونى كردن دستگاه هاضمه فوق العاده مفيد است وداراى تمام خواص اسيد ليمو مى  باشد . ممكن است اگر ميل داشته باشيد ماستى كه با آب ليمو تهيه مى شود ، شيرين كنيد ، ولى بمقدار خيلى كم بايد شيرين كنيد ودر اين مورد اگر عسل يا ملاس سياه را بجاى قند ويا شكر مصرف كنيد بهتر خواهد بود . براى رفع عطش بيماران بآنها شربت آب ليمو داد وبراى تهيه چنين شربتى بايد آب يك ليمو را در نيم ليتر آب شيرين اضافه كرد . توصيه شده است قند را اگر محكم به پوست ليمو بمالند ، اسانس پوست ليمو را بخود جذب كرده وشراب ليمو را بيشتر معطر خواهد كرد . براى تهيه ليموناد با ليموها ، در بشكهء كوچكى پنج ليتر آب بريزيد ويك ليموى بزرگ را با پوست قطعه قطعه كنيد پانصد گرم شكر ويك گيلاس كوچك سركه را در آن بريزيد وهر روز دوبار آنرا بهم بزنيد . وقتى هشت روز گذشت آنرا صاف كنيد ودر بطرى بريزيد ودر بطرى را محكم ببنديد . اگر احتياج به كلسيم داريد در يك بطرى كه يك ربع ليتر آب دارد يك پوست تخم مرغ را نرم كنيد ودر آن بريزيد وآب يك ليموى تازه را بآن اضافه كنيد ودر بطرى را محكم ببنديد وآنرا تا دو ساعت در جاى خنكى بگذاريد . سپس بطرى را حركت بدهيد وصاف كنيد ونيم ليتر آب ومقدارى قند هم بآن اضافه نمائيد و هر روز چند بار مقدارى از اين شربت كلسيم دار را ميل كنيد . تهيه اين شربت ومصرف آنرا سه هفته مرتبا ادامه دهيد تا بكلى رفع كمبود كلسيم از شما بشود .

---------------‹ صفحه 145 ›---------------

 آب ليمو اين امراض را معالجه مى كند كسانى كه مبتلا بامراض كبدى هستند مى توانند از ليمو نوشابه لذيذى تهيه نمايند ، طرز تهيهء اين نوشابه چنين است : يك ليتر آب را بايد بجوش آوريد ، ويك قاشق سوپ - خورى شكر را در آن بريزيد تا خوب بجوشد وحل شود ، سپس بايد آنرا از روى آتش برداريد ونصف ليموى تازه بزرگى را كه با پوست گرد گرد بريده ايد به آن اضافه نمائيد وبگذاريد خنك وسرد شود وسپس در هر روز چند بار آنرا بنوشيد . براى مبارزه با زكام بايد در گودى كف دست خودتان چند قطره آب ليمو را بچكانيد وآنرا به بينى خودتان بالا بكشيد در همان وقت داخل سوراخ - هاى بينى خود را با كره تازه يا روغن نباتى چرب كنيد .

. . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . .

‹ پاورقى ص 141 ›

راهنماى نجات از مرگ مصنوعى .
. . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . .

الطب الكبير يا فرشته نجات (فارسي) - محمد سرور الدين - ص 145 - 150

م هاى روغن مخصوص بينى خطرناك است ، زيرا ممكنست در حينى كه قطره را در بينى ميجكانيد ، قطره هاى كوچكى از روغن مايع در يكى از مجارى قصبة الريه بلغزد ودر بافته هاى ريوى جا گرفته وتراكم آن در آنجا علت ذات الريه شديدى مى شود . براى مبارزه با چاقى اشخاصى كه وزنشان زياد شده وميخواهند لاغر شوند بايد هر روز صبح ناشتا آب سه ليمو را گرفته وبا چهار قاشق كوچك قهوه خورى آب ويك قاشق كوچك قهوه خورى شكر مخلوط كرده وصرف نمايند . اگر چهار تا شش هفته اين كار را بطور مرتب انجام دهند ، نتيجه محسوس آن را بچشم ديده وباين نوع معالجه سهل وساده اعتقاد زيادى پيدا خواهند كرد . تمام ليمو ، كرم كش است وشما بايد يك ليمو را با پوست وگوشت وهسته له كنيد وآنرا يك تا دو ساعت در كمى  آب سرد با يك قاشق سوپخوى عسل بخيسانيد ، بعد آنرا در صافى ريخته وبا فشار صاف كنيد وشب قبل از خواب ، آنرا بنوشيد . بچه هائى كه مبتلا به كرم روده هستند بايد هر روز صبح ناشتا ، دانه هاى ليمو را كه نرم شده وكمى  قند به آن اضافه شده مصرف كنند . آب ليمو داراى خواص قبض كننده وضد عفونى كننده مى باشد وآب هيچ ميوه اى باين

---------------‹ صفحه 146 ›---------------

 اندازه داراى خواص نيست ، بهمين جهت است كه مصرف آنرا در مورد بيمارى - هائى كه علت آن تورم مخاط وانواع زخمها مى باشد تجويز مى كنند ، همچنين مخصوصا مصرف آنرا در مورد بيماريهائى كه در اثر حرفه وشغل معينى پيش مى آيد مثل مسموميت از بخار آمونياك ، سود ، پتاس ، وآهك تند توصيه مى كنند ، ودر اين مورد پنبه اى را با آب ليمو آغشته كرده ودر سوراخ بينى مى گذارند ودر جلو آبخرهء اين مواد مى  ايستند وكار مى كنند هيچگونه صدمه اى به آنها وارد نمى  شود زيرا پنبهء آغشته به آب ليمو اين بخارهاى مسموم را خنثى كرده واز بين مى برد . اگر بينى شما خونريزى داشته باشد ، براى جلوگيرى از آن ، پنبه اى را به آب ليمو آغشته كنيد ودر سوراخ بينى بگذاريد فورا خونريزى را قطع مى كند ، اگر ناخن ميشكند وپوست زياد چرب باشد ، كسانيكه ناخن شان سست بوده وزود ميشكند بايد هر روز صبح وشب ، مدت هشت روز روى ناخنهاى خود را آب ليموى تازه بمالند وبعد از هشت روز خواهند ديد كه ناخنشان شكننده نيست وعيب آن برطرف گرديده است . اشخاصيكه پوست چرب دارند محلول آب ليموى تازه را با قطعه اى پنبه بصورت وبدن خود بمالند ، خواهند ديد كه چربى پوست آنها كم شده وداراى پوست نرم و لطيفى گرديده‌اند در اين مورد ، وقتى آب ليمو را ماليدند بايد پوست خود را در مجاورت هوا بگذارند تا خشك شود واگر پودر ويا كرم مى خواهند مصرف كنند بايد بيست دقيقه از وقتيكه آب ليمو را بپوست خود ماليده‌اند ، صبر كنند . براى معالجه دردگلو وآنژين ، بايد آب يك ليموى تازه را گرفت ودر آب نيمگرم مخلوط كرد وهر روز يك يا دوبار آن را غرغره كرده ، كمپرس آب ليمو كه كمى  هم به آن نمك زده باشند بروى گلو آنژين را درمان مى كند . همين كمپرس را اگر با برش هاى نازك ليمو انجام دهند فورا سردردهاى شديد ( ميگرن ) وانواع سردردهاى عصبى را آرام مى كند . براى لكه ها وجوش قرمز صورت ، اگر آب ليموى تازه را كمى  نمك بزنند وآنرا بشكل محلول روى صورت بمالند ، لكه ها وجوش هاى قرمز وبدرنگ چهره را پاك

---------------‹ صفحه 147 ›---------------

 ميكند . اگر شما هم اين لكه ها را در صورت خود داريد ، طبق اين عمل كنيد تا نتيجه آنرا شخصا ببينيد ، براى اينكه دستهاى نرم وزيبائى داشته باشيد باندازه مساوى مخلوطى از آب ليموى تازه گلسيرين وادوكلنى تهيه كنيد وبدستان خود بماليد ، محلولى از آب ليموى تازه را اگر گاه بگاه بصورت خود بماليد پوست شما را باز وروشن مى كند لطافت وتازگى آنرا تجديد مى كند وچين هاى آنرا برطرف ميسازد . براى جلوگيرى از سرمازدگى دست وورم كردن آن ، دست ها را با آب ليموى تازه مالش بدهيد . براى از بين بردن زگيل بايد پوست دو عدد ليموى تازه را هشت روز در سركه قوى خيسانيد بعد با محلول آن ، هر روز دوبار روى زگيل ها را دوغاب زد تا بكلى رفع شود . براى اينكه دندانهاى سفيدى داشته باشيد هر هفته يكبار آنها را با آب ليموى تازه مسواك بزنيد . اگر ميخك را در ليمو فرو كنيد وآنرا در كوره بگذاريد تا خشك شود ، سپس آنرا بكوبيد ونرم كنيد وبشكل گرد درآوريد ، بهترين گرد دندان شوئى را بدست آورده ايد كه هم دندانهاى شما را سفيد وبراق خواهد كرد وهم لثه هاى شما را تقويت خواهد نمود . اگر مى خواهيد دندانهاى بچه تان زودتر در بيايد انگشتان خود را با آب وصابون بشوئيد وتميز كنيد وآن را در مخلوطى مساوى از آب جوشيده وآب ليموى تازه فرو كنيد وروزى چند بار لثه هاى كودك خويش را بآن مالش دهيد . ويتامين ( ث ) در ليمو ليمو يكى از منابع مهم ويتامين ( ث ) وجود دارد پروفسور ( بينه ) عقيده دارد كه مصرف دو ليموى متوسط براى احتياج بدن به ويتامين ( ث ) كافى است واشخاصى مثل بچه ها ، بزرگ سالان ، زنان آبستن ، پيران ، بايد آنرا جزو غذاى اصلى خود دانسته وآنرا باعسل مصرف كنند .

---------------‹ صفحه 148 ›---------------

 اشخاص بيمار وسالم چگونه ليمو را مصرف كنند بيمارى روماتيسم ، نقرس ، تصلب شرائين ، چاقى ، درد كليه واريس ، سياتيك ، وغيره را با آب ليمو بخوبى معالجه مى كنند براى معالجه بر حسب بنيهء بيمار ، بايد در هر روز از پنج تا هفت ليمو را بمصرف رسانيد . در هفتهء أول بايد هر روز يك ليمو را آب گرفته وبا كمى  آب ، صبح ناشتا ده دقيقه بعد از حمام صبح آنرا نوشيد . هفته دوم آب دو ليمو را بهمين ترتيب نوشيد . هفتهء سوم بايد سه ليمو وهفتهء چهارم چهار ليمو را مصرف كرد تا بهفتهء هفتم كه بايد هر روز آب هفت ليمو را نوشيد واگر ممكن باشد تا قبل از نهار چيزى نخورد . بايد باين كار ادامه داد تا اينكه يك يا دو يا چندين هفته ، آب پنج يا هفت عدد ليمو را نوشيد ، بعد از اين مدت بايد مقدار آن را تقليل داد تا اينكه در هر روز به يك عدد ليمو برسد . در اين مورد هر كس ميتواند طبق اين دستور عمل نمايد ومقدار مصرف ليمو را بر حسب تحمل وبنيه وشدت وضعف مرض خود اضافه كند يا تقليل دهد . با رژيم ليمو ممكن است دل درد ، درد معده يا درد ناحيهء پائين شكم توليد شود ، در اين موارد هيچ جاى نگرانى نيست زيرا ليمو درد را پيدا كرده وبا خواص درمانى و معجزه آساى خود آنرا شفا مى بخشد وعلامت آن همين درد مختصر است كه سموم را بدين وسيله مى خواهد از بدن رفع وتخليه كند . در چنين مواردى نبايد معالجه رامتوقف ساخت ، بلكه برعكس بايد مقاومت كرده وبر مقدار حمامهاى روزانه افزود ، از جوشانده هاى ملين وبا گل وگياه داروئى كمك گرفت وبر حسب مقاومت بنيه ومزاج اشخاص بايد برنامه اى براى مصرف ليمو تنظيم كنند وبهتر اين است كه ساعت ده صبح ، سه عدد وساعت چهار بعد از ظهر سه عدد ويا بهتر است كه ساعت هشت صبح ، سه عدد وساعت يازده صبح ، سه عدد وساعت شش بعد از ظهر ، سه عدد ليمو را آب گرفته وبا مقدار كمى  آب خالص مخلوط ومصرف نمايند . از مصرف ليموى تازه با آب هيچگونه اضطراب ونگرانى نبايد بخود راه دهند ، زيرا مصرف آن كوچكترين ضررى براى هيچكس ندارد . در دوره اى كه اشخاص بيمار رژيم ليمو گرفته‌اند بهتر است غذاى خود را از

---------------‹ صفحه 149 ›---------------

 سبزى وميوه ترتيب داده وشام ونهار خود را طبق رژيم گياهخواران ، ترتيب دهند ، از مصرف گوشت وچربى حيوان خوددارى نمايند . آب ليمو ريشه هاى دندان رامحكم ميسازد م . ال . ژ . رانكول - در كتاب خود بنام ( اول خودت را بشناس ) اينطور مى نويسد : ( ليمو در سلولهاى بى منفذ خود ) مايه اى را نگه ميدارد كه آن مايع داراى طبيعت مخصوصى ) ( است وتركيب يافته است از آب نباتى كه آنرا خون نبات مى گويند بعلاوه داراى ) ( سيترات وكلريدرات دوپتاس آلى يعنى ( املاح نباتى ) اسيد سيتريك گياهى ، قند طبيعى ) ( موسيلاژ ، يك ماده رنگين ويك عطر مخصوص مى باشد ) . پوست تازه ليمو ضد نفخ است وگاز روده ها وامعاء را بكلى دفع مى كند . براى تمام دستگاه بدن مقوى است ، با مادهء تلخ مخصوصى كه دارد معده را تقويت وضد عفونى مى كند وامعاء را پاك كرده وخون را تصفيه مى كند . ليمو را اگر بطور كامل مصرف كنند يعنى آب ، پوست وهسته آنرا بخورند كرم - كش است . آب ليمو ترشحات بزاق دهان را تقويت مى كند ، اشتها را تيز كرده و بيش از هر نوشابهء ديگرى عطش وتشنگى را تسكين ميدهد تحريك وخستگى حاصله در اثر تب ، يا بطور طبيعى را برطرف مى سازد . آب ليمو ادرار آور است وسنگهاى كليه را در اشخاصيكه مبتلا بسنگ هستند حل مى كند ، اشخاصيكه به روماتيسم ، اسكوربوت ، تب وعفونتهاى معده وروده مبتلا شده‌اند آب ليمو بيماريهاى آنها را شفا مى بخشد . آب ليمو بهترين ضد عفونى براى بيماريهاى مجارى ادار چون كليه ها ، مثانه وپرستات مى باشد . هنگام تهوع واستفراغ اگر آب ليمو خورده شود فورا آن حالت را برطرف ميسازد . مركبات معدن سرشار از ويتامين ( ث ) آقاى دكتر غياث الدين جزايرى در كتاب ( اسرار خوراكيها ) درباره خواص مركبات نوشته‌اند : آنجا كه مركبات نيست سلامتى وجود ندارد . مركبات كليد سلامتى هستند وشما

---------------‹ صفحه 150 ›---------------

 تا ميتوانيد بايد از اين ميوه هاى بهشتى استفاده كنيد . كسانيكه باروپا مسافرت كرده اند بجشم خود ديده‌اند كه فروشندگان صدفها وخرچنگها ورطيل هاى دريائى هميشه در بساط خود مقدارى ليمو دارند ومتاع خود را با ليمو مى فروشند ومردم هميشه اين غذاها را با ليمو مى خورند . اين عمل يعنى فروش سم با ضد سم نتيجه پيشرفت علم و پيشرفت علم غذاشناسى در اين كشورهاى متمدن است . معالجه با مركبات در علم معالجه واصلاح بشر ليمو ومركبات نقش بزرگى دارند درمان با مركبات تنها درمان غذائى است كه مدتها است در طب معمول شده است واز قديم آنها را براى تصفيهء خون وتبريد مى خوردند ، سلولهاى بدن ونسوج وهمچنين سلسله اعصاب ومغز با آب ليمو تقويت مى شوند . در

. . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . .